Τώρα χρειάζονται τολμηρές και κοινωνικά δίκαιες μεταρρυθμίσεις

Ας ελπίσουμε ότι τώρα πιάσαμε πάτο. Γιατί την προηγούμενη φορά που έγινε η διαπίστωση από τον τότε υπουργό Οικονομίας κ. Γ. Αλογοσκούφη αποδείχθηκε λαθεμένη και ο κατήφορος συνεχίστηκε.

Αν πιάσαμε πάτο, μπορούμε να ελπίζουμε ότι αρχίζει η άνοδος. Μπορεί να είναι αργή, βασανιστική και με θυσίες, αλλά η πορεία θα είναι ανοδική και αυτό είναι το σημαντικό.

Αν πιάσαμε πάτο, σημαίνει ότι η παρακμή έφτασε στο μη παρέκει, η κοινωνία αγωνιά και ταυτοχρόνως είναι ανοικτή σε αλλαγές και μεταρρυθμίσεις.

Αν πιάσαμε πάτο, οι πολίτες είναι διατεθειμένοι να κάνουν θυσίες για να βγει η χώρα από την παρακμή, το αδιέξοδο και να αντιμετωπίσει την απειλή της χρεοκοπίας της οικονομίας.

Μόνο που οι θυσίες δεν πρέπει να επιβληθούν στα τυφλά και αδιακρίτως σε όλους τους πολίτες. Οι θυσίες πρέπει να διακρίνονται από αίσθημα δικαιοσύνης για να είναι αποτελεσματικές. Δηλαδή, ο καθένας να θυσιάσει εκείνο που μπορεί και η ανάληψη βάρους να είναι ανάλογη με την οικονομική του δυνατότητα.

Μόνο αν η κοινωνία αισθανθεί ότι γίνεται δίκαιη κατανομή των βαρών, θα κινητοποιηθεί, θα αποδεχτεί και θα υιοθετήσει αλλαγές και μεταρρυθμίσεις που έπρεπε να είχαν γίνει... χθες, αν όχι... προχθές.

Το τελευταίο το επωμίζεται η κυβέρνηση. Αυτή μέσω του προγράμματός της, του προϋπολογισμού και των πολιτικών που θα εφαρμόσει καλείται να κατανείμει τα βάρη με αίσθημα κοινωνικής δικαιοσύνης.

Αυτή θα επιλέξει τον χαρακτήρα των μεταρρυθμίσεων και των αλλαγών που θα προωθήσει. Από την επιλογή της θα εξαρτηθεί αν θα έχει με το μέρος της τη συντριπτική πλειοψηφία της κοινωνίας, αν η τελευταία θα παραμείνει αδιάφορη και απαθής, ή θα εναντιωθεί στις επιλογές της.

Οχι ότι δεν θα υπάρξουν αντιθέσεις ακόμα και αντιπαραθέσεις, αλλά η μαζικότητα πρωτίστως και η ένταση δευτερευόντως θα εξαρτηθούν από το ποιοι θίγονται, πόσο θίγονται και ποιοι ευνοούνται και κερδίζουν.

Αν δεν αντιδράσει κανένας, οι μεταρρυθμίσεις δεν θα είναι παρά ένας άνοστος λαπάς, που θα αφήνει αδιάφορη την κοινωνία. Αν αυτό συμβεί, η αποτυχία είναι εξασφαλισμένη, οπότε προσδεθείτε γιατί έρχονται χειρότερα.

Εμπρός, λοιπόν, για τολμηρές και κοινωνικά δίκαιες μεταρρυθμίσεις.

• Θανάσης Λυρτσογιάννης, ΕΘΝΟΣ, 21/10/2009